
สุนัขขนร่วง
|
เจ้าของสุนัขหลายท่านคงพบปัญหาเกี่ยวกับสุนัขขนร่วงโดยอาจพบร่วงบริเวณเฉพาะแห่ง
บนหนังส่วนใดส่วนหนึ่งหรือกระจัดกระจายทั่วไปตามส่วนต่างๆของร่างกายบางครั้งอาจพบว่าผิวหนังบริเวณที่ขนร่วง
มีอาการเป็นผื่นแดงๆมีหนองครุม
ทั้งนี้ถ้าเกิดการติดเชื้อหลายชนิด ปัญหาดังกล่าวสร้างความหนักใจให้เจ้าของสุนัขและวิธีการแก้ใขค่อนข้างยาก เนื่องจากปัญหาขนร่วงของสุนัขมีหลายสาเหตุ ในที่นี้จะกล่าวถึงสาเหตุที่มาของการขนร่วงของสุนัขอย่างกว้างๆ เพื่อเป็นแนงทางในการจัดดารป้องกัน ให้ปัญหาต่างๆลดลงหรือหมดสิ้นไป ขนร่วงเนื่องจากการผลัดขน สุนัขทุกตัวต้องการผลัดขนเมื่ออายุได้ประมาณ 4 เดือน ผู้เลี้ยงสุนัขจะสังเกตุเห็นได้ว่า ลูกสุนัขอายุน้อยมักมีขนปุกปุย อ่อนนุ่ม ขนเหล่านี้จะค่อยๆร่วงหลุดไปทีละน้อยเมื่อสุนัขย่างเข้าเดือนที่ 4 ในขณะเดียวกันก็จะพบว่ามีขนใหม่ที่มีลักษณะแข็งเป็นมันกว่างอกแซมขึ้นมาแทนที่ เจ้าของสุนัขบางท่านอาจผิดหวังที่สุนัขของท่านที่ซื้อมาตอนเล็กๆ น่ารักขนพองฟู อ่อนนุ่มแต่ต่อมาหลังจากผลัดขนแล้วพบว่าไม่สวยน่ารักอย่างที่คาดใว้ ขนร่วงเนื่องจากสุขภาพทั่วไปของร่างกาย แม่สุนัขที่กำลังไห้นมเลี้ยงลูกหรือหลังอย่านมลูกใหม่ๆ มักพบว่ามีอาการขนร่วงอาจร่วงทั้งตัว ทั้งนี้ในระหว่างให้นมลูกสภาพสมดุลย์ของธาตุอาหารต่างๆ ในร่างกายของแม่สุนัขเสียไป สุขภาพโดยทั่วไปเสื่อมโทรมแต่ขนจะกลับงอกเข้าสุ่สภาพเดิมในเวลาต่อมา อย่างไรก็ตามอาจพบว่าสุนัขบางตัวมีอาการติดเชื้อที่ผิวหนัง และมีอาการโรคผิวหนังติดเชื้อตามมาก็ได้ สุนัขที่ร่างกายได้รับอาหารไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่งกายเช่นป่วยเป็นโรคเรื้อรังบางชนิดกินอาหารได้น้อย หรือคุณภาพอาหารที่ใช้เลี้ยงสุนัขไม่เหมาะสม ก็อาจทำไห้ขนร่วงได้โดยเฉพาะพญาธิในลำไส้คอยแย่งอาหารและรบกวนการย่อยดูดซึมอาหาร ที่กินเข้าไป ก็เป็นสาเหตสำคัยที่ทำให้สุนัขขนร่วงได้ สุนัขที่มีพญาธิปากขอจะทำอันตรายต่อสุนัขโดยทำให้เกิดแผลที่ลำไส้เลือดไหลไม่หยุด สุนัขเสียเลือดมากโลหิตจางสุขภาพเสื่อมโทรมและอาจถึงตายได้ ขนร่างเนื่องจากเชื้อรา มีเชื้อราหลายชนิดที่ทำให้เกิดอาการขนร่วงในสุนัขโดยธรรมชาติแล้ว เชื้อราจะเจริญเติบโตที่ผิวหนังชั้นนอกและขน เชื้อราจะไม่เข้าไปในเซลและไม่กระจายลึกลงไปใต้ผิงหนังเพราะชื้อราไม่สามารถดำรงค์อยู่ ในระหว่างเชื้อราที่กำลังเจร็ญเติบโตขยายจำนวนจะปล่อยสารพิษออกมาทำให้ขนและโพรงที่รูขนอักเสบทำให้เส้นขนหลุดขาด ดังนั้นอาการขนร่วงเนื่องจากเชื้อราจึงมีลักษณะขนร่วงเป็นวงตรงกลางไม่มีขนเหลือมีแต่โคนสั้นๆ ผิงหนังมีสีแดง และอาจมีหนองครุม เชื้อราที่พบบ่อบเป็นเชื้อราจำพวก Trichophyton mentageophys. Microsprum canis และ Microsporum gypseum. เชือราหลายชนิดติดต่อถึงคนได้ ขนร่วงเนื่องจากติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง มีเชื้อแบคทีเรียบางชนิดทำให้เกิดการอักเสบ มีหนองที่ผิวหนัง ทำให้ขนร่วงมีหนองครุมหรือเป็นตุ่มหนองในขั้นหรือใต้ผิวหนัง ในปัจจุบันพบเชื้อแบคทีเรีย Staphylococcus intemedius เป็นตัวแทนที่มีบทบาทสำคัญที่สุด หลังจากนั้นอาจพบเชื้อแบททีเรียพวกอื่นเข้าร่วมภายหลัง การอักเสบของหนองแบ่งได้ 3 แบบคือ 1. แบบอักเสบมีหนองที่ผิวหนังชั้นนอก มักจะพบการติดเชื้อภายหลัง หลังจากที่เกิดบาดแผลที่ผิวหนังอาจสืบเนื่องจากการกระทบกระแทกหรือการแปรงขนผิดวิธี นอกจากนี้ผิวหนังของร่างกายบางส่วน มีลักษณะยับย่นเช่นผิงหนังส่วนหน้าของสุนัขพันธุ์หน้าสั้นจะมีโอกาสเกิดผิวหนังอักเสบติดเชื้อได้ง่าย 2. อักเสบมีหนองที่ผิวหนังชั้นกลาง อาจเกิดขึ้นจากสภาพแวดล้อมพื้นที่อยู่อาศัยไม่สะอาดร฿รากขนมีการอักเสบหรือผิวหนังอักเสบเนื่องจากเชื้อขี้เรื้อนแล้วมีการติดเชื้อแบททีเรียตามเข้ามา 3. อักเสบเป็นหนองที่ผิวหนังชั้นในหรือใต้ผิวหนังมักเกิดจากความผิดปกติชนิดอื่นก่อนแล้วมีการติดเชื้อแบททีเรียตามเข้าไป โรคที่เป็นตัวนำหรือตัวพาให้เชื้อเข้าไปนั้นได้แก่ ขี้เรื้อนดีโมเดกซ์แบบเป็นกระจายทั่วไป ความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกันโรค การติดเชื้อราบางชนิด และโรคที่ทำไห้เกิดความผิดปกติของผิวหนังอื่นๆ ขนร่วงจากผิวหนังเกิดอาการแพ้ เช่นแพ้หมัด แพ้เห็บ ที่เป็นปรสิตอาศัยอยู่ตามผิวหนังและขนสุนัข นอกจากจะคอยดูดเลือดรบกวนสัตว์เลี้ยงแล้วปรสิตดังกล่าวยังปล่อยสารเป็นพิษทำไห้ผิวหนังสุนัขเกิดอาการแพ้ ระคายเคืองเป็นผื่นคัน สุนัขจะเกาและขนร่วงบางครั้งอาจเกิดการติดเชื้อแบคทีเรียอื่นเข้าร่วม บริเวณอักเสบขยายตัวทำให้รักษายากเพราะมีการติดเชื้อหลายชนิด นอกจากพิษจากเห็บ หมัดทำให้สันัขขนร่วงแล้ว สุนัขอาจแพ้สิ่งต่างๆที่อยู่ตามกรง คอก หรือบริเวณที่สัตวอาศัย นอกจากนั้นวัสดุที่นำมาเป็นที่รองให้สัตว์นอนนจำพวกเศษผ้าเศาพรม นุ่นขนสัตว์ต่างๆ อาจทำให้สุนัขบางตัวเกิดอาการแพ้ ขนร่วงเนื่องจากเชื้อขี้เรื้อน ขี้เรื้อนในสุนัขเกิดจากสิ่งมีชืวิตจำพวกไร ซึ่งมีขนาดเกไม่สามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า มีไรหลายชนิดทำให้เกิดโรคผิวหนังคัน ขนร่วงในสุนัขบางชนิดอาศัยอยู่ที่ผิวหนัง หรือในชั้นใต้ผิวหนังไม่ลึกนักและปล่อยสิ่งขับถ่าย ทำให้ผิวหนังระคายเคือง ผิวหนังจะเกิดอาการแพ้ เนื่องจากน้ำลายของไรที่ขับออกมา ไรพวก Sarcoptes ไม่สามารถเจริญเติบโตบนผิวหนังมนุษย์ได้ แต่จะสามารถอาศัยอยู่ชั่วคราว ส่วขี้เรื้อนจำพวก Demodex จะสามารถอาศัยอยู่ในโพรงรูขน ทำให้การใช้ยาทาไม่ค่อยได้ผลโดยเฉพาะอย่างยิ่งหากการติดเชื้อแบบแพร่กระจายทั่วร่างกาย ทั้งนี้เพราะสุนัขที่ติดเชื้อในลักษณะดังกล่าวมักเกี่ยวข้องกับสภาพภูมิคุ้มกันโรคไม่เพียงพอ ซึ่งถ่ายทอดทางพันธุกรรม ดังนั้นสุนัขดังกล่าวจึงไม่ควรใช้ทำพ่อพันธุ์ แม่พันธุ์ โดยทั่วไปสุนัขที่เกิดจากแม่ที่เป็นขี้เรื้อนชนิด Dedomax จะติดเชื้อตั้งแต่ 2-3 วันแรกที่เกิดแต่ตัวเชื้อขี้เรื้อนยังไม่เพิ่มจำนวนเพราะร่างกายลูกสุนัขยังมีความต้านทานโรคอยู่ ต่อเมื่อความต้านทานโรคลดลงเชื้อจะขยายจำนวน ทำให้เกิดโรค ซึ่งพบเมื่ลูกสุนัขอายุระหว่าง 3-10 เดือน เนื่องจากอาการขนร่วงในสุนัข มีสาเหตุมากมายหลายประการ ดังนั้นการรักษาอาการขนร่วงจึงต้องอาศัยการวินิจฉัยอย่างรอบคอบ นอกจากนี้ยังจำเป็นจะต้องใช้วิธิตรวจโรคในห้องปฏิบัติการ อย่างไรก็ตามทีเจ้าของสุนัขได้เข้าใจถึงสาเหตของโรคก็เป็นการช่วยให้ข้อมูลแก่สัตวแพทย์ ผู้รักษาได้ละเอียดขึ้นรวมทั้งวิธีปฏิบัติต่อสัตว์ที่ขนร่วงได้ถูกต้องและหายเร็วขึ้น นอกจากนี้การได้รู้และเข้าใจถึงสาเหตุที่มาของการเกิดโรคจะช่วยให้เจ้าของดูแลป้องกันการเกิดปัญหาดังกล่าวได้ |
